Samotność epidemią XXI wieku

Darmowy! · 0 · 4 dni temu

Obecnie samotność jest uczuciem, z którym zmaga się wiele osób w skali światowej.

W Wielkiej Brytanii w 2018 roku powstało specjalne Ministerstwa Samotności, ponieważ według badań, z samotnością zmaga się tam aż 9 mln ludzi.

Polska gospodarka także odczuwa jej ekonomiczne skutki. W 2022 roku opublikowano raport „Koszty samotności w Polsce”, z którego wynika, że samotność kosztowała ponad 19 mld zł. Wiąże się to z absencją w pracy wynikającą z zaburzeń depresyjnych, chorób serca czy nadciśnieniem wynikającym z odczuwanej samotności. Można by sądzić, że największym problemem z samotnością mogą mieć seniorzy, jednak badania pokazują, że główną grupą ryzyka są osoby między 18 a 24 rokiem życia.

Samotność dzieli się na trzy różne typy:

1. Samotność emocjonalna - jej paradoks polega na tym, że pomimo bycia wśród ludzi, nie mamy przy sobie naprawdę bliskiej osoby.

2. Samotność społeczna - wtedy, gdy rzeczywiście nie mamy wokół siebie fizycznie żadnych ludzi. Czujemy izolację od społeczeństwa i mamy poczucie bycia niewidzialnym.

3. Samotność egzystencjalna - wynika z poczucia, że nikt nigdy nas naprawdę nie zrozumie. W życiu są takie zdarzenia jak rozwód czy śmierć bliskiej osoby, podczas których bardzo często jesteśmy sami oraz czujemy się niezrozumianymi przez innych.

Rozwój technologii wpływa na współczesne doświadczanie samotności.

Aktywność online może sprawiać, że nawiązując znajomości w sieci zaniedbujemy te w realnym życiu. Powstaje wtedy zjawisko tzw. cyberbycia, a więc zjawiska, w którym jesteśmy aktywni w sieci, ale w życiu społecznym jesteśmy osobami samotnymi, które nie potrafią odnaleźć się w grupie.

Aktywne życie w sieci może sprawiać, że rezygnujemy z czasu np. z rodziną na rzecz czasu spędzonego w social mediach. Zachowanie takie nazywamy zjawiskiem phubbingu czyli ignorowaniem rozmówcy na rzecz przesiadywania w telefonie, obniżając w ten sposób jakość interakcji i sprawiając, że odczuwamy je jako mniej satysfakcjonujące.

Znajomości online mogą być także wartościowe i zaspokajać nasze potrzeby bliskości, jednak musza opierać się na otwartości oraz szczerości względem drugiej osoby. Udawanie w sieci wyimaginowanej, perfekcyjnej wersji siebie sprawi, że poczucie samotności uderzy w nas ze zdwojoną siłą, ponieważ będziemy się bali wyjawić prawdę o sobie i swoich problemach.

Samotność nie powinna być tematem tabu - cierpi na nią miliony osób często również ci, których mijamy każdego dnia. Warto spróbować stopniowo otwierać się na nowe doświadczenia i krok po kroku szukać sposobu na zmianę obecnej sytuacji. Można dołączyć np. do inicjatyw lokalnych, poszukać wolontariatów czy grup wsparcia dla samotnych osób.

Pamiętaj, że nie jesteś w tym poczuciu samotności osamotniony.

Autor tekstu: Agata Warelczuk

Źródła:

Dołęga, Z. (2020a). Biedy i bogactwo samotności. Studium psychologiczne. Warszawa: Wydawnictwo Difin.

Dołęga, Z. (2020b). Poczucie samotności jako moderator przebiegu kryzysów sytuacyjnych, rozwojowych i egzystencjalnych. Psychologia Rozwojowa, 25(3), 89–99.

Mączyńska, E. (2025). Samotność jako epidemia XXI wieku. Wyzwania społeczno-ekonomiczne ze szczególnym uwzględnieniem sektora ochrony zdrowia. Psychiatria po dyplomie, 2, 1-9.

Raport Koszty samotności w Polsce, Instytut Zdrowia i Człowieka 2024 https://www.izc.pl/