Jak armia francuska promuje w NATO alternatywę dla systemu Palantira.
Zastępca dowódcy armii, generał Patrick Justel, promuje Arcadię, francuski system dowodzenia oparty na sztucznej inteligencji, wśród europejskich sojuszników NATO.
Czy Palantir jest stopniowo wycofywany na najwyższym szczeblu międzysojuszniczym NATO?
Francuskie siły zbrojne opowiadają się za rezygnacją z systemu Maven, opracowanego przez amerykańską firmę Alexa Karpa i oficjalnie przyjętego przez Pentagon w transatlantyckim łańcuchu dowodzenia.
„Maven nie cieszy się powszechną akceptacją, nawet wśród Amerykanów. Opracowujemy alternatywę, a kilku naszych europejskich partnerów jest nią zainteresowanych” – oświadcza wprost generał porucznik Patrick Justel, generał dywizji wojsk lądowych.
Maven nie jest bezalternatywny, powiedział, „są inne rozwiązania w fazie testowej”. Podczas gdy armia amerykańska namierzyła 13 000 celów od początku konfliktu z Iranem, korzystając z wersji oprogramowania skonfigurowanej dla Pentagonu, wobec Maven pojawiły się zarzuty o udział platformy w zbombardowaniu szkoły Shajareh Tayyebeh w Minab, w wyniku czego zginęło 170 cywilów z powodu błędów w bazie danych.
Kilka krajów europejskich jest zainteresowanych alternatywnymi rozwiązaniami.
„Nie ma realnego konkurenta dla Palantira” – stwierdził jednak kilka tygodni temu admirał Pierre Vandier, Naczelny Dowódca Sił Sojuszniczych NATO ds. Transformacji. Europejczycy poszukujący alternatyw muszą udowodnić, że są w stanie zapewnić je szybko, a nie w ciągu dekady.
W rzeczywistości francuskie siły zbrojne od kilku miesięcy rozwijały Arcadię, system dowodzenia oparty na nowym modelu językowym (LLM) o nazwie Berthier. Nazwa została wybrana celowo: należała do generała Wielkiej Armii w latach 1805–1814, bezpośredniego współpracownika Napoleona w jego kampaniach.
Cel: Stworzenie systemu wspomagania dowodzenia dla sztabów dowodzenia, opartego na analizie wspomaganej przez sztuczną inteligencję i fuzji danych z pola bitwy, umożliwiającego im wybór rodzajów broni, struktury organizacyjnej i opcji rozmieszczenia. Arcadia łączy „czaty” z różnych linii dowodzenia, aby następnie wspomagać proces decyzyjny. Ostateczne decyzje pozostają w gestii wojska.
Zdecentralizowany system oferuje znacznie większą odporność na awarie w przypadku awarii części sieci. Autonomia jest znacznie większa.
Kluczową zaletą w porównaniu z platformą amerykańską jest fakt, że system dowodzenia Arcadia jest zdecentralizowany i współpracuje z systemami innych armii na kontynencie, podczas gdy system Palantira działa w systemie zamkniętym i scentralizowanym.
„Zdecentralizowany system oferuje znacznie większą odporność w przypadku naruszenia części sieci. Autonomia jest znacznie silniejsza” – podkreśla generał Patrick Justel. To termin, który rezonuje w ekosystemie obronnym, który obecnie przechodzi proces znacznego wycofywania sił USA z kontynentu europejskiego.
Generał nie wymienił żadnych nazw potencjalnych krajów partnerskich. Brytyjczycy przybyli do Francji, aby obserwować i przetestować system. Niektórzy wspominali również o zainteresowaniu Holendrów, Belgów, Polaków, Niemców, Rumunów i Szwedów. System został przetestowany przez Pierwszy Korpus Armijny, którego francuska kwatera główna została włączona do struktury dowodzenia NATO. Był również testowany w Rumunii, a także podczas ćwiczeń Orion.
Kolejną zaletą jest częściowe pokrycie kosztów z funduszy europejskich. Niektórzy mówią o kwocie około stu milionów euro, którą można by zmobilizować w fazie rozruchu.
Nie ma też mowy o przekazaniu kluczy jednemu graczowi technologicznemu, takiemu jak Palantir, z wyłącznym prawem własności, zapewnia generał dywizji. Arcadia, która ma zastąpić projekt centralnego układu dowodzenia SIA C2, który nie spełnił oczekiwań sił zbrojnych, będzie oparta na otwartej architekturze. „Zaprosiliśmy do udziału wszystkich interesariuszy z branży sztucznej inteligencji” – stwierdza zastępca dowódcy armii. Wymienia się nazwiska od gwiazd DefTech po uznanych graczy, takich jak Comand AI, Mistral, Safran AI, Thales i Airbus. Proces selekcji spodziewany jest do lipca.
Francuskie siły zbrojne mają już wiele podstawowych elementów składowych, dodał generał dywizji, w tym Artemis, platformę do zarządzania danymi od Thales i Atos, która jest zgodna ze standardami NATO.
W Palantirze, gdzie w rekordowym czasie uzyskano wdrożenie systemu Maven w NATO, stanowisko to jest oczywiście odmienne. „Te oświadczenia nie są spójne z możliwościami technicznymi, jakie oferuje Palantir” – stwierdził rzecznik amerykańskiego giganta.
Podkreślili, że Maven nie tylko pomyślnie przeszedł wszystkie etapy testów, aby uzyskać uznanie NATO za niezawodną platformę AI. System, objęty wieloletnim kontraktem, działa od sierpnia 2025 roku i nie znajduje się już w fazie testów.
Ale Maven jest również „interoperacyjny”. W ramach NATO platforma łączy dane z wywiadu, operacji, logistyki i około piętnastu różnych systemów planowania. Maven integruje się również z innymi zagranicznymi rozwiązaniami, takimi jak Safran AI we Francji, Quantum AI w Niemczech i Hadean w Wielkiej Brytanii.
Promując Arcadię jako alternatywę dla Palantira w NATO, siły francuskie wzmacniają jednak i tak już ugruntowaną linię sporu na kontynencie europejskim.
Kilka miesięcy temu Thomas Daum, szef niemieckiego dowództwa cybernetycznego, wywołał poruszenie. Oświadczył, że użycie Palantira jest „absolutnie niemożliwe w tej chwili”, powołując się w szczególności na możliwość dostępu do danych przez prywatnych operatorów, co wywołało gniew Alexa Karpa.
Wiceadmirał powiedział niemieckiemu dziennikowi „Handelsblatt”, że poszukuje krajowych i europejskich alternatyw dla swojej bezpiecznej chmury prywatnej, dedykowanej do przetwarzania danych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji.
Według doniesień niemiecka armia zakwalifikowała trzy firmy, w tym francuską ChapsVision oraz dwie niemieckie, Almato i Orcrist.
Źródło: Les Echos
Jeśli doceniasz jakość naszych publikacji, zachęcamy do podzielenia się opinią w komentarzu oraz do wsparcia nas w jednym z dostępnych progów.
Twoje uwagi są dla nas ważne. Pomagają nam rozwijać Układ Sił i lepiej odpowiadać na potrzeby naszych czytelników.
Zapraszamy również do wypełnienia krótkiej ankiety satysfakcji, dostępnej pod tym wpisem na platformie.
Trwa ładowanie...