Dwa lata temu zagościliśmy w serwisie Patronite. Od tej pory wsparcie Patronów pomogło nam zrealizować wiele projektów, w tym oczywiście nasze flagowe przedsięwzięcie – Festiwal Góry Literatury. Pięknie dziękujemy za dotychczasowe wsparcie. Miło nam poinformować, że materialnie będziemy mogli odwdzięczyć się naszym Patronom i Matronkom już nie tylko w czasie Festiwalu Góry Literatury, ale także naszego nowego przedsięwzięcia, które startuje w tym roku – Festiwalu Rzeki Literatury w województwie lubuskim. Od tego roku obydwa te wydarzenia będziemy realizować z powołaną przez nas nową organizacją pozarządową – Fundacją Festiwal Góry Literatury.
Znamy już daty edycji FGL 2026 – festiwal odbędzie się w dniach 10–18 lipca. Natomiast Festiwal Rzeki Literatury zaplanowaliśmy od 20 do 23 sierpnia.
Wierzymy w sprawczą siłę literatury i edukację przez kulturę. Wierzymy, że społeczeństwo ludzi oczytanych, kierujących się rozumem i odpornych na niebezpieczne ideologie jest silniejsze i żyje się w nim lepiej. Pomóż chronić naturę, demokrację i wszystkich, których się dziś wyklucza i marginalizuje.
Codzienne obcowanie z dobrą sztuką: literaturą, malarstwem, muzyką czy filmem ma – tak pożądane – działanie prospołeczne. Wzmacnia mechanizmy demokracji, sprzyja ochronie praw człowieka i swobód obywatelskich, zapobiega dyskryminacji i jest nieodzownym spoiwem społeczeństwa obywatelskiego. Ujawnia, demaskuje i aktywnie zwalcza mechanizmy mowy nienawiści, populizmu, manipulacji i demagogii.
To właśnie sztuka najbardziej pielęgnuje idee humanizmu. Chcemy kreować strefy wolne od cenzury i kłamstwa, i zapewniać dostęp do tej przestrzeni odbiorcom nie tylko w dużych ośrodkach miejskich, ale również tam, gdzie jest on utrudniony.
fot. Fot. Jerzy Wypych | Fundacja Olgi Tokarczuk
Zdajemy sobie sprawę, że wielu ludzi postrzega Fundację Olgi Tokarczuk jako bogatą i potężną (tak, kilkukrotnie tak nam powiedziano) organizację pozarządową. Mamy nadzieję, że taki wizerunek bierze się z docenienia i widoczności wyników naszej pracy. Warto jednak pamiętać, że jesteśmy raptem kilkuletnim dzieckiem (W tym roku obchodźmy szóste urodziny), urodzonym w pandemii, dojrzewającym w czasie wojny, kryzysu energetycznego, inflacji i chaosu politycznego, i intelektualnego.
Podobnie jak wiele organizacji pozarządowych borykamy się z brakami kadrowymi i zdobyciem środków na płace dla naszych współpracowników, codziennymi problemami związanymi z rosnącymi opłatami za prąd, internet, ogrzewanie, paliwo, etc.
Właśnie dlatego każde wsparcie jest dla nas ważne. Pomaga nam realizować cele statutowe, wyznaczone przez Olgę (pozwalamy sobie na tego typu zwrot, gdyż w fundacji wszyscy jesteśmy ze sobą na ty).
Fot. Jerzy Wypych | Fundacja Olgi Tokarczuk
Skąd pomysł na Patronite?
Ambitny plan wypełniania luk w systemie państwowej oświaty, realizowany przez nas do tej pory jako Latający Uniwersytet Ludowy tylko w ramach Festiwalu Góry Literatury, konsekwentnie przekształcamy w całoroczny cykl wydarzeń. A to wymaga znacznych środków. Podobnie jak nowe wydarzenie – Festiwal Rzeki Literatury. Transport, wynajem sal, obsługa techniczna, honoraria dla najlepszych w Polsce ekspertów, utrzymanie zespołu, który te działania skoordynuje i miejsca ich pracy - to wszystko generuje koszty, w skali roku – bardzo duże, a przecież zamierzamy nasze najważniejsze projekty rozwijać i powiększać.
Jeśli więc tylko możesz sobie pozwolić na wsparcie – pomóż nam poszerzać działalność edukacyjną i kulturalną, nie tylko w metropoliach, ale też tam, gdzie jest ona najbardziej potrzebna - w małych miastach i wsiach. Im więcej wpłacisz, tym więcej zdołamy zrobić, ale cieszy nas każda kwota.
Miło nam poinformować, że nie tylko utrzymujemy dotychczasowe progi zaangażowania i materialne wyrazy naszej wdzięczności w stosunku do obecnych i przyszłych patronów Festiwalu Góry Literatury, ale prawie wszystkim patronom zaproponujemy również korzyści związane z Festiwalem Rzeki literatury. I to bez podnoszenia progów wsparcia.
Zapraszamy do opisu poszczególnych progów.
Umiemy to robić
Misję i cele Fundacji opisaliśmy już wyżej, warto jednak nieco ukonkretnić nasze działania:
Festiwal Góry Literatury – fiesta miłośników książek i wolności.
Nasza wizytówka, najbardziej spektakularne przedsięwzięcie realizowane przez Fundację Olgi Tokarczuk, święto literatury, muzyki i racjonalizmu. Co roku przyciąga na Ziemię Kłodzką i do aglomeracji wałbrzyskiej dziesiątki tysięcy życzliwych, ciekawych świata ludzi o otwartych umysłach, którzy przed południem biorą udział w warsztatach i seminariach, później słuchają i sami rozmawiają o książkach i ideach, a wieczorami bawią się na koncertach artystów, którzy mają nie tylko coś do zaśpiewania, ale i do powiedzenia.
Jeśli nas odwiedzacie, to doskonale o tym wiecie, a jeśli nie, to wyjaśniamy, że organizacja festiwalu w kilkudziesięciu lokalizacjach, oddalonych od siebie nawet o kilkadziesiąt kilometrów to ogromne wyzwanie. Wyzwanie, któremu co roku udaje się nam sprostać, a musimy dodać, że nasze nowe przedsięwzięcie –n Festiwal Rzeki Literatury — będzie realizowane według tego samego modelu, nawet jeśli zaczniemy znacznie skromniej. Na dowód mamy zdjęcia, wspomnienia oraz liczby.
Fot. Jerzy Wypych | Fundacja Olgi Tokarczuk
W 2025 roku w czasie Festiwalu zorganizowaliśmy ponad 160 wydarzeń, w których wzięło udział 230 zaproszonych gości – pisarek i pisarzy, ekspertów i ekspertek, publicystów i publicystek, artystów i artystek.
W trakcie 9 festiwalowych dni spotkaliśmy się z publicznością w 25 lokalizacjach Ziemi Kłodzkiej, Kotliny Dzierżoniowskiej i regionu wałbrzyskiego na Dolnym Śląsku. Gościliśmy m.in. na Zamku Sarny w Ścinawce Górnej, w Nowej Rudzie, Dzikowcu, Kłodzku, Ludwikowicach Kłodzkich, Dzierżoniowie, Wałbrzychu, Jedlinie-Zdroju i Radkowie.
W 2025 roku w Festiwalu wzięło udział osobiście 65 tys. osób, a ponad 60 relacji wideo z festiwalowych spotkań, które transmitowaliśmy na żywo w serwisach Facebook oraz YouTube zostały obejrzane 630 000 razy! Te ogromne liczby potwierdzają status Festiwalu Góry Literatury jako największego literacko-społecznego wydarzenia w Polsce.
Podsumowanie zeszłorocznego festiwalu znajdą Państwo tutaj.
Latający Uniwersytet Ludowy
Oszołomieni i zachwyceni tak dobrym odbiorem festiwalu, zdecydowaliśmy o dalszym rozwoju jego pasma edukacyjnego. Jak wspominaliśmy wyżej, zwiększymy zasięg i częstotliwość zajęć Latającego Uniwersytetu Ludowego, by przywrócić do życia piękną ideę ustawicznej edukacji artystycznej, humanistycznej i obywatelskiej, i aktywizacji środowisk zagrożonych marginalizacją. Oczywiście Latający Uniwersytet Ludowy będzie również ważnym elementem Festiwalu Rzeki Literatury.
W 2023 rozpoczęliśmy całoroczny projekt regularnych zajęć z dziećmi, młodzieżą i dorosłymi. Doświadczenia ostatnich lat pokazują, że tylko systemowa i konsekwentna edukacja pozaszkolna, szczególnie w mniejszych miejscowościach i wsiach, pozwoli zapobiec gwałtownemu narastaniu niebezpiecznych tendencji, z którymi mierzy się Polska i wiele krajów świata.
Trzeba przywrócić właściwe znaczenie takim pojęciom jak praworządność́, ekologia, równouprawnienie, szacunek do inności. Trzeba uczyć o mechanizmach populizmu, mowy nienawiści, ksenofobii, nacjonalizmu. Trzeba edukować, by zapobiegać i walczyć z każdym rodzajem wykluczenia i dyskryminacji.
Więcej informacji o działaniach LUL znajdą państwo tutaj.
— Wierzę, że edukacja nigdy się nie kończy. Żyjemy w czasach, w których jutro jest zupełnie inne niż wczoraj, dlatego musimy nieustannie brać udział w dyskusjach i permanentnym procesie uczenia się — uzasadniła Noblistka w trakcie festiwalowego spotkania dotyczącego planów Fundacji Olgi Tokarczuk.
Najnowsi Patroni
