Inny Świat Podcast

Kochani Patroni, kochane Patronki. Przez nieuwagę i zagapienie nie wysyłaliśmy wam od marca lektur dodatkowych do opublikowanych odcinków. Bardzo za to przepraszamy! Poniżej znajdziecie zaległą listę, poczynając od rozmowy z Martą Havryshko o ukraińskim ultranacjonalizmie, na odcinku “Odpowiedź krytykom” kończąc. Od teraz lektury uzupełniające będziecie mogli znaleźć w postach tu na Patronite i w swoich skrzynnkach mejlowych. Miłej lektury!

W najnowszym odcinku z cyklu „Lektury” zastanawiam się nad tym dlaczego transformacja energetyczna a szerzej dyskurs walki z kryzysem klimatycznym zniknął z pierwszych stron europejskiej opinii publicznej i z kart agendy UE. Chodzi o polityczny i energetyczny bilans porozumień paryskich i związanej z nimi polityki. Komentuję przy okazji tekst Thomasa Fazi, który od dawna postuluje politykę lewicową opartą na powrocie do państw narodowych a pozytywny przykład rozwiązywania dylematu między ochroną klimatu a ekonomicznym rozwojem oraz polityką międzynarodową widzi w Chinach.

W debacie publicznej naszych krajów, w Polsce w szczególności, nieustannie powtarza się przekonanie, że „socjalizm nie działa”. Może to i ciekawa idea – mówią Ci, którzy nie chcą jej przedstawicieli od razu wtrącać do więzień albo celi śmiechu – ale w praktyce się nie sprawdza. Gdy tylko próbowano wcielić ją w życie od razu pokazywała swą utopijną a nawet zbrodniczą naturę. To przekonanie jest tak szeroko rozpowszechnione, że już nikt nie czuje się nawet w obowiązku go dyskutować a czasem nawet powtarzać. To już jakoś po prostu „wiadomo”. I jest to tak oczywiste, że przekonanie to podziela też spora część lewicy, tym samym odbierając sobie na wstępie pole manewru w dyskusjach z prawicą i liberałami. To przekonanie jest jednak po prostu fałszywe. Jak pokazują badania, między innymi to, które przeczytam dzisiaj z wami, kraje socjalistyczne nie tylko były w stanie w znaczący sposób poprawić byt swoich mieszkańców, ale w kluczowych kwestiach robiły to lepiej niż kraje kapitalistyczne. Nie wierzycie? To sprawdźcie.

Rozmowa z prof. Rafałem Chwedorukiem z ubiegłego miesiąca sprawiła, że postawiłem zmienić ją w początek nowego cyklu. Będę rozmawiał z ludźmi lewicy antykapitalistycznej, bardziej konsekwentnej a i mniej widocznej niż partie nominalnie lewicowe w polskim parlamencie. Zapraszam do dyskusji o kształcie, wizji, podstawach programowych i ocenie polityki międzynarodowej. Może wyłoni się z tego przynajmniej jakiś obraz tego, co dzieje się poniżej medialnych radarów. A w pierwszej rozmowie (to znaczy w zasadzie druga) tego cyklu przepytuję Łukasza Kozaka z Akcji Socjalistycznej. Rozmowa dotyczy sytuacji polskiej lewicy, podstaw czy korzeni postawy lewicowej a także różnych zjawisk i procesów aktualnej polityki międzynarodowej.

W najnowszym odcinku podcastu rozmawiam z Irańczykiem mieszkającym aktualnie w Teheranie. Nie jest to głos, który łatwo usłyszycie w mediach na Zachodzie, szczególnie w Polsce, ponieważ Gashghavi jest oddanym obywatelem Islamskiej Republiki Iranu. Pisze pracę porównawczą na temat ruchu BDS i protestów przeciwko apartheidowi w Republice Południowej Afryki na Uniwersytecie w Teheranie. Działa na rzecz budowania poparcia dla Iranu w Stanach Zjednoczonych i Europie. Warto zapoznać się z jego opiniami, analizami i przekonaniami, ponieważ to ludzie tacy jak on ponoszą dziś realne skutki wojny z Iranem rozpoczętej przez USA i Izrael. Inny Świat oddaje tym samym głos samemu Iranowi, a w każdym razie innemu Iranowi niż ten który znajduje posłuch w korporacyjnych mediach globalnej Północy. Strona autorska naszego gościa: www.ghashghavi.com.

W kolejnym odcinku z cyklu „Lektury” omawiam i komentuję przywoływany często cytat z Antonio Gramsciego na temat interregnum, bezkrólewia, czy też – jak wolę mówić – międzyepoki. Wydaje się, że zapisane przez niego w 1930 roku słowa o tym, że „stare umiera a nowe nie może się narodzić” nie tylko trafnie opisuje naszą teraźniejszość, ale też komentarz jaki dodaje do nich włoski komunista jest niejako lekturą również naszej przyszłości. Interpretując jego zapiski skupiam się też na kilku „chorobowych zjawiskach” tego czasu, które ilustruje wojna w Iranie, upadek kultury politycznej, rodząca się represyjność kapitalizmu, itd.

Czy w przyszłym Sejmie znajdzie się miejsce dla ugrupowania lewicowego? I jeśli tak, czy będzie to oznaczać lepsze czasy dla strony pracowniczej, skoro jak dotąd najwięcej uzyskała w kadencji bez „lewicy” w parlamencie? Jak doszło do tego, że wyborcy o lewicowych poglądach często zamiast głosować na parlamentarną lewicę życzą jej rychłego upadku oczekując na pojawienie się „czegoś nowego”, bardziej autentycznego? Skąd wzięła się ta dezorientacja i jak lewica doprowadziła się do sytuacji, w której rozgląda się za patronami a to wśród liberałów, a to wśród prawicowców? O tym i paru innych ważnych kwestiach dla oceny historii, teraźniejszości i przyszłości lewicy w Polsce, rozmawiam z Rafałem Chwedorukiem. Rafał Chwedoruk - politolog, komentator polityczny, profesor Uniwersytetu Warszawskiego. Zajmuje się historią myśli politycznej i ruchów społecznych oraz historią europejskiej i polskiej myśli socjalistycznej. Autor m.in.: Socjaliści z Solidarności w latach 1989-1993 (2004), Ruchy i myśli polityczna syndykalizmu w Polsce (2011), Polityka historyczna (2018).

W najnowszym odcinku rozmawiam z Romanem Kurkiewiczem, gospodarzem podcastu „Zakaz czytania” o dwóch książkach dotyczących kwestii pamięci i zapomnienia w Palestynie. Iljas Churi, Dzieci gettta. Stella Maris Raja Shehadeh, Penny Johnson, Zapomniane. W poszukiwaniu ukrytych miejsc i zaginionych pomników przeszłości w Palestynie Choć różnią się gatunkowo (jedna to powieść, druga: zbiór reportaży) dotykają tych samych ran, zadanych przez izraelską okupację i system apartheidu Palestyńczykom. I opowiadają na różne sposoby o tym, jak można poradzić sobie z kradzieżą pamięci, wymuszaniem zapomnienia i innymi historycznymi formami niesprawiedliwości. W obecnym stadium systemu kapitalistycznego w Palestynie przegląda się cały świat. Uwaga: Odcinek ten jest wspólnym przedsięwzięciem naszego podcastu i odradzającego się właśnie „Zakazu czytania” Romana Kurkiewicz. Zachęcamy do odwiedzania jego kanału! youtube.com/channel/UCu8Hb2volVCtnWcbPR3mmeg?sub_confirmation=1

W najnowszym odcinku z cyklu „Lektury” postaram się odpowiedzieć na pytanie o co toczy się wojna z Iranem, jaką rozpoczęły Stany Zjednoczone z Izraelem. Co jest najważniejszą, systemową, stawką tego konfliktu i jakie mogą być długofalowe konsekwencje jego kontynuacji. Skupiam się więc przede wszystkim na kwestiach systemowych, geopolitycznych i gospodarczych. Nie zostawiam jednak całkiem na marginesie kwestii wojny informacyjnej czy dalekosiężnych kulturowych konsekwencji uruchomionych właśnie przez atak na Iran procesów.

Sześć korporacji kontroluje dziewięćdziesiąt procent wszystkiego, co oglądasz, czytasz i słyszysz w Ameryce. W innych miejscach czytasz i słyszysz głównie jakąś wersję (czasem wprost skopiowaną) tego samego. A te sześć korporacji należy do garstki miliarderów, którzy mają ze sobą wspólne interesy, ale nie mają wspólnych interesów z Tobą. W tym odcinku omawiam dziesięć sposobów manipulowania opinią publiczną przez te media po to, aby nasze codzienne przebiegi emocjonalne i intelektualne nie kolidowały z interesami tej oligarchii. Istnieje jednak szansa, że poznając te mechanizmy będziemy w stanie wspólnie oduczyć się tych wdrukowanych w nas odruchów i skupić na tym, kto naprawdę nas reprezentuje i jak dbać o wspólną przyszłość nie podporządkowując jej wąskiej grupie interesów.

W kolejnym odcinku „Lektur” przyglądam się przemówieniom zachodnich polityków na zakończonej w zeszłym tygodniu Konferencji Bezpieczeństwa w Monachium. Jeśli traktować te spotkania jako barometr nastrojów a przede wszystkim zapowiedź konstruowanej przez klasę polityczną przyszłości Europy, z tegorocznej konferencji wyłania się obraz niepokojący, by nie powiedzieć przerażający. Stary Kontynent zmienia się na naszych oczach w oblężony bunkier, w którym jedynym pomysłem na nadchodzące lata jest militaryzacja i sekurytyzacja. Społeczeństwa zachodnie powoli znikają z horyzontu jako podmiot polityki, zmieniając się w narzędzie dalszej konsolidacji atlantyckiej bańki. Wszystko to czytam za świetnym tekstem Nel Bonilla.

W najnowszym odcinku podcastu rozmawiam z Grzegorzem Kołodką, autorem wydanej w zeszłym roku książki Trump 2.0. Rewolucja chorego rozsądku. Ponieważ od jej publikacji minęło kilka burzliwych w historii powszechnej miesięcy, zastanawiamy się razem nad tym jak ewoluuje prezydentura Trumpa i dokąd prowadzi ona ewolucję systemu polityczno-ekonomicznego. Rozmawiając o prezydencie USA zawsze rozmawia się o tym, co dotyczy nas wszystkich. Dlatego poruszamy też wiele tematów bliższych nam geograficznie: przyszłość Europy i Unii Europejskiej, wojna na Ukrainie, stosunki państw europejskich z Chinami, rosnący militaryzm i ewolucja neoliberalizmu. Wszystko po to, żeby wyjść naprzeciw powtarzanej często przez mojego gościa frazie: „Dzieje się to, co się dzieje, bo dzieje się wiele rzeczy na raz”.