Światusy

Czy Świadkowie Jehowy to tylko nieszkodliwa grupa religijna, czy może organizacja stosująca niebezpieczne techniki manipulacji? W dzisiejszym odcinku gościmy Artura Szwachera – eksperta i analityka, który o mały włos sam nie został członkiem tej społeczności. Z prawniczą precyzją i bezlitosną logiką rozkładamy na czynniki pierwsze mechanizmy działania Towarzystwa Strażnica. To pierwsza z 6 rozmów jakie nagraliśmy.

Wcześniejszy dostęp do drugiej części rozmowy

Czym naprawdę są egzorcyzmy w Polsce? Czy to duchowa walka dobra ze złem, czy raczej zjawisko, które wymknęło się spod kontroli? Naszym gościem jest Paweł Kostowski – reżyser i montażysta, autor filmu dokumentalnego „Egzorcyzmy Polskie”. Paweł, mimo że sam jest osobą wierzącą, przez lata badał kulisy praktyk, które w Polsce wciąż budzą ogromne emocje i kontrowersje. W rozmowie opowiada o tym, co zobaczył podczas swojego śledztwa, jak wyglądały spotkania z osobami, które doświadczyły egzorcyzmów, i jak reagował Kościół na jego ustalenia. Poruszamy też temat granicy między wiarą, duchowością a nadużyciami, które mogą pojawiać się tam, gdzie brak jest kontroli i odpowiedzialności. To bardzo szczera i momentami trudna rozmowa o tym, jak łatwo przekroczyć granicę między pomocą a krzywdą – i jak ważne jest, by o takich historiach mówić głośno.

Wersja bez reklam dla Patronów i patronek filmu z YT

W dzisiejszym odcinku ponownie gościmy Tulię, autorkę głośnej książki "Jak rozbiłam szkło", która po dwóch latach od naszej ostatniej rozmowy wraca, by podzielić się dalszą częścią swojej historii. Tym razem zagłębiamy się w metaforę szklanej kuli, która szczelnie zamykała jej prawdziwą tożsamość. Tulia bez ogródek opowiada o procesie "tresury", jakiemu poddawane są dzieci w organizacji Świadków Jehowy, by stały się idealnymi członkami zboru. To szczera i bolesna opowieść o dorastaniu w systemie, który kontroluje każdą myśl, gest i decyzję. Rozmawiamy o tym, jak wygląda proces "wskrzeszania" swojej prawdziwej tożsamości po latach życia w grupie destrukcyjnej. Tulia dzieli się swoimi doświadczeniami z walki z lękiem społecznym, który jest konsekwencją traumatycznych przeżyć podczas głoszenia od domu do domu. Poruszamy też niezwykle ważny i ciekawy wątek możliwej korelacji między ADHD a podatnością na dołączenie do sekt, które oferują gotową, sztywną strukturę życia. To rozmowa nie tylko o odchodzeniu, ale przede wszystkim o trudnej sztuce budowania siebie na nowo. Czy można odejść z organizacji "po cichu"? Jakie są konsekwencje utraty relacji z rodziną i jak poradzić sobie z poczuciem, że zostało się zastąpionym? Tulia szczerze opowiada o swoich ranach, które dziś postrzega jako świadectwo przebytej drogi. To historia o odwadze, sile i tworzeniu własnego raju, tu i teraz, bez czekania na Armagedon. Jeśli kiedykolwiek czułeś/aś, że jesteś zamknięty/a w jakiejś szklanej kuli, ten odcinek jest dla Ciebie.

Bycie wzorowym ministrantem i życie w "idealnej katolickiej rodzinie" miało być drogą do zbawienia. Dla Michała okazało się początkiem drogi do traumy. W szczerej rozmowie z Sarą opowiada, jak dziecięca fascynacja Kościołem przerodziła się w głęboką wiarę, a ta – w chęć dogłębnego poznania Boga i religii. To właśnie analityczne podejście i przeczytanie Biblii sześć razy zasiało w nim pierwsze wątpliwości. Zobaczył sprzeczności między ideą miłosierdzia a sztywną, często okrutną doktryną Kościoła. Prawdziwy dramat zaczął się, gdy jego rodzice wrócili z rekolekcji ignacjańskich. Ich wiara zamieniła się w fanatyzm, a dom w miejsce psychicznej przemocy. Chcąc "ratować duszę" syna, zgotowali mu piekło: presję, szantaż emocjonalny i ekonomiczny, który doprowadził do zerwania kontaktów i głębokiej traumy (PTSD). To historia o tym, jak miłość do Boga może zostać wykorzystana do niszczenia najważniejszych relacji i jak destrukcyjna może być ślepa wiara w doktrynę. Opowieść Michała to ważne ostrzeżenie dla wszystkich wierzących rodziców. To apel o to, by nigdy nie stawiać religijnych zasad ponad miłość do własnego dziecka. Jego historia, choć osadzona w realiach katolickich, szokująco przypomina mechanizmy znane z grup destrukcyjnych i sekt, pokazując, że fanatyzm i ostracyzm mogą pojawić się w każdej wspólnocie. Czy można odbudować relacje po takiej traumie? I czy Jezus naprawdę pochwaliłby postawę jego rodziców? Posłuchajcie tej niezwykle ważnej rozmowy.

Czy depresja to oznaka słabej wiary? Czy kobieta z tatuażami i kolczykiem w nosie może być duchowym liderem? Czy twój kościół lub wspólnota zamiast dawać ci wolność, zamyka cię w klatce pełnej lęku i poczucia winy? W dzisiejszym odcinku gościmy Irminę Wolniak – teolożkę, mediatorkę i autorkę książki "Żyj świadomie, wierz świadomie", znaną w sieci jako "Pastorka od emocji". To kobieta, która przełamuje stereotypy i nie boi się trudnych pytań, stając się pomostem między światem psychologii a duchowości. Rozmawiamy o jej osobistej drodze – o tym, jak depresja poporodowa zmusiła ją do bolesnej dekonstrukcji wiary i przewartościowania wszystkiego, w co wierzyła . Irmina szczerze opowiada, jak wygląda od środka walka z przekonaniem, że "święta osoba" nie może czuć złości czy smutku, i jak szkodliwe są to mechanizmy w grupach destrukcyjnych, które tłumią prawdziwe emocje i uzależniają od liderów. Poruszamy też temat roli kobiety w kościele, reagowania na krytykę i budowania zdrowej wspólnoty, która wyposaża do wolności, a nie do posłuszeństwa  Ten odcinek to potężna dawka inspiracji dla każdego, kto czuje, że jego duchowość jest w kryzysie, kto został zraniony przez toksyczną religijność lub po prostu szuka sposobu na pogodzenie wiary ze zdrowiem psychicznym. To rozmowa o tym, jak odzyskać siebie, zaufać swoim uczuciom i budować autentyczną relację z Bogiem, bez lęku i manipulacji. Jeśli jesteś na życiowym rozdrożu po opuszczeniu toksycznej grupy, posłuchaj – nie jesteś sam.

Co sprawia, że trzynastoletnia dziewczynka decyduje się zostać pionierką i poświęcić swoje dzieciństwo na głoszenie? Nasza dzisiejsza gościni, Marcja, opowiada historię, która jest wstrząsającym studium indoktrynacji, presji i życia w cieniu apokalipsy. Od najmłodszych lat karmiona brutalnymi ilustracjami z "Mojego zbioru opowieści biblijnych", nauczyła się, że posłuszeństwo jest jedyną drogą do przetrwania. Jej życie to był nieustanny wyścig po kolejne "duchowe przywileje" – od zostania głosicielką w wieku 10 lat, przez chrzest bez zrozumienia jego wagi, aż po wyczerpującą służbę pionierską w okresie nastoletnim. Historia Marcji pokazuje, jak destrukcyjna grupa potrafi postawić swoje cele ponad dobro dziecka. Opowiada o samotności i życiu w dwóch światach – w szkole, gdzie czuła się inna, i w zborze, gdzie odgrywała rolę idealnej młodej chrześcijanki. Szczególnie poruszający jest moment, w którym jako nastolatka została sama, gdy jej rodzice wyjechali służyć "w terenie" – wszystko to przy aprobacie i zachęcie ze strony zboru. To opowieść o tym, jak "najlepsze życie na świecie" doprowadziło ją do skrajnego wyczerpania, głębokiej depresji i na skraj przepaści. Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o cenie, jaką płacą dzieci za wychowanie w kulcie, o utraconej tożsamości i trudnej drodze do odzyskania siebie. To historia, która pokazuje, jak ważne jest słuchanie swojego wewnętrznego głosu, nawet gdy cały świat wokół krzyczy, że nie masz racji.

Po ucieczce z opresyjnego świata kościelnych wspólnot, Wania wcale nie odnalazł spokoju. Wręcz przeciwnie – jego poszukiwania duchowości rzuciły go w sam środek jeszcze bardziej zdumiewającego uniwersum: neopogaństwa połączonego z New Age i teoriami spiskowymi. W drugiej części naszej rozmowy odkryjecie szokujące wierzenia grupy, która łączyła mitologię słowiańską z hinduizmem, starożytnymi kosmitami i... rasizmem planetarnym. Dowiecie się, dlaczego według nich Słowianie to najbardziej rozwinięta duchowo rasa, a Jehowa to demon, który stworzył "sztucznych ludzi" na swoje potrzeby. To fascynująca i przerażająca podróż w głąb synkretycznej sekty, która pod płaszczykiem jedności z naturą ukrywała niebezpieczne i dyskryminujące idee. To jednak nie koniec tej historii. Wania opowiada również o swojej drugiej, najważniejszej transformacji – przemianie w aktywistę. Dowiecie się, co stało się z księdzem, który w tajemniczych okolicznościach zniknął z parafii, i jak to wydarzenie, w połączeniu z osobistymi doświadczeniami i ogromnym poczuciem niesprawiedliwości, pchnęło go do działania. Posłuchajcie o inicjacji aktywistycznej podczas blokowania homofobusów, o sile, jaką daje prawdziwa wspólnota oparta na solidarności, i o tym, jak walka o lepszy świat staje się formą terapii i odzyskiwania sprawczości. To opowieść o tym, że czasem trzeba porzucić poszukiwania Boga, by odnaleźć człowieczeństwo i realny wpływ na rzeczywistość. Druga część rozmowy z Wanią to potężna lekcja o tym, że pułapki manipulacji czyhają na nas w wielu, często nieoczywistych miejscach. To także inspirująca historia o tym, jak osobisty ból i gniew można przekuć w działanie, które przynosi realną zmianę i buduje społeczność, jakiej na próżno szukać w wielu instytucjach religijnych. Zapraszamy do wysłuchania finału tej niezwykłej opowieści.

Robert dołączył do Świadków Jehowy jako dziesięcioletni chłopiec, a ochrzcił się w wieku 17 lat, głównie po to, by zyskać akceptację rodziców. Przez lata funkcjonował w organizacji, która z jednej strony dawała mu poczucie porządku i kręgosłup moralny, a z drugiej powoli odbierała autentyczność. Jego historia to opowieść o cichej walce, która toczyła się w jego wnętrzu – o zmaganiach z wiarą, której nigdy tak naprawdę nie potrafił w pełni przyjąć, i o rosnącej świadomości, że nauki organizacji stoją w sprzeczności z jego najważniejszymi wartościami. Przełomem okazało się samodzielne studiowanie psychologii oraz dramatyczne doświadczenie związane ze zdrowiem córki. Gdy okazało się, że ma ona niezwykle rzadką grupę krwi, absurd i niebezpieczeństwo doktryny o zakazie transfuzji uderzyły w niego z całą mocą. To wtedy zrozumiał, że musi wybrać między lojalnością wobec organizacji a odpowiedzialnością za życie i dobro swojej rodziny. Ta decyzja pociągnęła za sobą bolesne konsekwencje – ostracyzm i utratę 90% znajomych, a nawet głęboki kryzys egzystencjalny, w którym stracił nie tylko społeczność, ale również wiarę w Boga. W tej niezwykle szczerej i wyważonej rozmowie Robert opowiada o swojej drodze do odzyskania siebie. Mówi o tym, jak nauczył się żyć bez wsparcia, które dawała religia, i jak odbudował swoje życie na nowo, czerpiąc siłę z relacji z najbliższymi. To historia o odwadze bycia uczciwym wobec samego siebie, o cenie wolności i o tym, że największą wartością jest rodzina. Robert dzieli się swoją perspektywą nie po to, by atakować, ale by pomóc, a może nawet – jak sam mówi – uratować czyjeś życie.

Bycie "Ściemniaczem Jehowy" – co to tak naprawdę znaczy? Nasz dzisiejszy gość, Daniel Piasecki, przez lata prowadził podwójne życie, balansując na krawędzi dwóch światów. Z jednej strony był oficjalnie ochrzczonym Świadkiem Jehowy, a z drugiej – pełnym energii młodym człowiekiem, którego pasje i temperament zupełnie nie pasowały do sztywnych ram organizacji. W rozmowie z Sarą i Edwinem Daniel opowiada o tym, jak w wieku 16 lat przyjął chrzest, by pojechać na obóz pionierski i zaimponować dziewczynie, która mu się podobała. To był początek długiej drogi pełnej udawania, ukrywania się i wewnętrznego konfliktu. Historia Daniela to także opowieść o skomplikowanych relacjach rodzinnych w cieniu destrukcyjnej grupy. Jego ojciec, zafascynowany naukami Świadków, nigdy nie został ochrzczony, ale jego wiara w bliski koniec świata miała realne, tragiczne konsekwencje dla całej rodziny. Z kolei mama Daniela odnalazła w organizacji "wsparcie" dopiero po śmierci męża, co tylko pogłębiło rodzinną presję. W odcinku usłyszycie, jak wyglądało dorastanie w takim środowisku, uciekanie przed braćmi ze zboru i jakie piętno odcisnęło to na psychice młodego człowieka. To rozmowa o odzyskiwaniu wolności, przełamywaniu strachu i prokrastynacji, która jest często skutkiem ubocznym wychowania w kulcie. Daniel dzieli się swoją perspektywą, opowiada o procesie "budzenia się" i o tym, jak ostatecznie, w dość nieoczekiwany sposób, zerwał kajdany i odłączył się od organizacji. Dziś prowadzi swój kanał na YouTube "Driver Milioner" i inspiruje innych do życia w zgodzie ze sobą. Zapraszamy do wysłuchania tej niezwykłej, pełnej energii i szczerości historii.

Czy Twoja relacja z jedzeniem jest skomplikowana? Czy czujesz, że zajadasz stres, a każda próba odchudzania kończy się porażką i poczuciem winy? Osoby, które opuściły grupy destrukcyjne, często zmagają się z traumą, która odciska piętno na każdej sferze życia, również na tym, co mamy na talerzu. Sztywne zasady i czarno-biała wizja świata, w której dorastali, mogą pchać ich w sidła kolejnych skrajności – tym razem w postaci restrykcyjnych, wyniszczających diet, które obiecują zbawienie, a przynoszą tylko więcej cierpienia. W dzisiejszym odcinku gościmy Wiktorię – dietetyczkę i przyszłą psycholożkę, która sama zmagała się z zaburzeniami odżywiania. Rozmawiamy o tym, dlaczego mylimy stres z głodem i jak odzyskać zaufanie do sygnałów płynących z własnego ciała. Wiktoria bezlitośnie rozprawia się z popularnymi mitami żywieniowymi i szkodliwymi dietami, takimi jak dieta ketogeniczna, carnivore czy detoks dr Dąbrowskiej. Wyjaśnia, dlaczego te metody to często psychologiczna pułapka, która bazuje na manipulacji i pogłębia nasze problemy, zamiast je rozwiązywać. To rozmowa o tym, jak odzyskać wolność w jedzeniu bez lęku i poczucia winy. Jeśli chcesz dowiedzieć się, jak zacząć budować zdrowe nawyki małymi krokami, dlaczego regularne posiłki są rewolucją i jak sprawić, by jedzenie stało się Twoim sprzymierzeńcem, a nie wrogiem – ten odcinek jest dla Ciebie. To potężna dawka wiedzy o psychodietetyce, która pomoże Ci zrozumieć siebie i zacząć prawdziwą, zdrową zmianę, która zostanie z Tobą na zawsze. Zostań z nami i odkryj, jak odzyskać kontrolę nad swoim życiem, zaczynając od talerza.