Układ Sił

Wraz z postępującymi zmianami w stosunkach transatlantyckich, na agendę spraw bezpieczeństwa Europy powrócił temat niezależnego od Stanów Zjednoczonych militarnego potencjału atomowego. Dyskusja ta będzie miała prawdopodobnie dwie zasadnicze fazy. Pierwsza będzie próbą “europeizacji” tematu. Obserwujemy ją obecnie w różnych odsłonach, koncentrujących się na rozmowach wokół rozciągnięcia nad państwa europejskie brytyjskiego i francuskiego parasola nuklearnego. Drugą i zasadniczą odsłoną tego procesu będą najprawdopodobniej rozważania poszczególnych państw europejskich nad narodowymi zdolnościami nuklearnymi.

Rosyjska Cerkiew Prawosławna Patriarchatu Moskiewskiego (ROC-MP) pojawiła się w Afryce około pięciu lat temu, aby rozszerzyć swoje wpływy w świecie prawosławnym po tym, jak Patriarchat Ekumeniczny przyznał autokefalię Prawosławnej Cerkwi Ukrainy, osłabiając roszczenia Moskwy do prymatu nawet na obszarze byłego Związku Radzieckiego. W ciągu ostatnich dwóch lat ROC-MP zaczęła jednak odgrywać znacznie istotniejszą rolę jako agent Moskwy na kontynencie afrykańskim. Jednocześnie zapewnia ona przykrywkę dla rosyjskich operacji wywiadowczych i działań niejawnych, a także pomaga w ich prowadzeniu. Niedawno zakres jej działalności rozszerzył się o nowy wymiar - wspieranie Kremla w rekrutacji Afrykanów w celu uzupełnienia uszczuplonych szeregów rosyjskich sił prowadzących inwazję na Ukrainę - choć sama Cerkiew temu zaprzecza.

Premier Węgier zablokował unijną pożyczkę dla walczącej Ukrainy, budząc oburzenie przywódców europejskich. Jednocześnie dał im silny argument za centralizacją Unii Europejskiej. Jego działania mogą sprawić, że nadanie większych uprawnień Komisji Europejskiej kosztem państw członkowskich spotka się z mniejszym oporem.

Gdy Donald Trump wezwał sojuszników do pomocy w odblokowaniu Cieśniny Ormuz, spotkał się ze zdecydowaną odmową. Ani europejscy, ani azjatyccy partnerzy, nie byli skłonni dołączyć do rozpoczętego przez niego konfliktu. To pierwszy tak wyraźny dowód na rozpad więzi transatlantyckich, powodowany utratą zaufania do amerykańskiej administracji. <end>

Stany Zjednoczone zdają się nie uczyć na własnych błędach. Analiza historycznych kampanii powietrznych prowadzonych przez mocarstwa wobec państw słabszych, w celu zmuszenia ich do kapitulacji, wskazuje, że bardzo rzadko prowadziły one do zakładanych rezultatów.

Libańska organizacja terrorystyczna ma w każdym swoim działaniu dwa wzajemnie wzmacniające się cele. Po pierwsze, projekcję siły na rzecz Iranu w regionie, także w samym Libanie, przeciwko Izraelowi i Stanom Zjednoczonym. Po drugie, projekcję siły wewnątrz kraju, by zdominować, a jeśli to możliwe także wyeliminować, wszystkich innych krajowych aktorów, którzy mogliby zagrozić jej hegemonii. Dla tej organizacji wystrzelenie rakiety w kierunku Izraela i zamordowanie krytyka w Libanie to dokładnie to samo: różne elementy tej samej walki. I choć grupa jest hojnie finansowana przez Iran, stara się również zdobywać własne środki poprzez różnego rodzaju działalność przestępczą i funkcjonuje jak pasożyt żyjący kosztem państwa i społeczeństwa libańskiego.

W obliczu nasilającej się rywalizacji o łączność w Eurazji Japonia pozycjonuje się jako istotny partner w cyfrowej modernizacji Korytarza Środkowego, formalnie znanego jako Transkaspijski Międzynarodowy Szlak Transportowy. W momencie, gdy tradycyjna logistyka transazjatycka jest coraz bardziej ograniczana przez napięcia geopolityczne, reżimy sankcyjne oraz strukturalne podatności wynikające z wojny w Ukrainie i trwającego konfliktu w Zatoce Perskiej, Korytarz Środkowy wyłania się jako nowy szlak handlu i łączności.

Wojna coraz rzadziej przypomina pojedynek dwóch graczy przesuwających figury po tej samej planszy. Bardziej przypomina starcie w świecie, w którym decyzje zapadają równocześnie, skutki rozlewają się daleko poza pole bitwy, a przewaga zależy od tego, kto szybciej połączy ludzki osąd z mocą maszyn. Właśnie w tej przestrzeni rodzi się model centaura: nie jako metafora, lecz jako nowa logika prowadzenia wojny.

Na pierwszy rzut oka trudno znaleźć wspólny mianownik między południowoamerykańskimi kartelami narkotykowymi, dżihadystami z Państwa Islamskiego czy bojownikami Talibów. Różnią ich ideologie, cele i kontekst kulturowy. Istnieje jednak czynnik, który w wielu przypadkach poprzedza pojawienie się takich organizacji i w znacznym stopniu kształtuje środowisko, w którym mogą one rosnąć w siłę. To właśnie jemu warto przyjrzeć się bliżej.

W debacie o francuskim parasolu nuklearnym pojawiają się istotne pytania i wątpliwości, są jednak rozpatrywane jednostronnie. Jeśli poddamy je rzetelnej, a nie wybiórczej analizie, propozycja płynąca z Paryża ukaże się jako znacznie bardziej wiarygodna, niż sugerują krytycy.

W ciągu ostatniego tygodnia świat mówił o Chinach głównie w kontekście ich głośnej, ale biernej reakcji w obliczu izraelsko-amerykańskich nalotów na Iran. W Pekinie tymczasem trwały dużo mniej medialne wydarzenia tzw. Dwie sesje chińskiego parlamentu – Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych oraz Konferencji Konsultatywnej Chin. Chociaż te coroczne sesje są w gruncie rzeczy pozbawione politycznego wpływu na politykę ordynowaną przez Partię Komunistyczną, środowiska analityczne oczekiwały na nie od dłuższego czasu. Tegoroczne posiedzenia wiązały się zarówno z corocznym raportem premiera ChRL, jak i z publikacją XV Pięcioletniego Planu Rozwoju Gospodarczego i Społecznego Chińskiej Republiki Ludowej.

Krajobraz polityczny zachodnich Niemiec, czyli krajów związkowych generujących znaczną część federalnego PKB, zmienia się w szybkim tempie. W Badenii-Wirtembergii, gdzie wybory odbyły się 8 marca, na AfD zagłosował już niemal co piąty wyborca. To dwa razy więcej niż w 2021 roku, choć wciąż prawie dwa razy mniej niż we wschodnich landach. Partia ma jednak swoje sposoby na elektorat o nieco innych obawach niż w dawnej NRD, choć także w Badenii-Wirtembergii obiecuje powrót do „starych, dobrych Niemiec”.