Strategy&Future

Na początku lat 60. rząd PRL podjął decyzję o zakupie wyspecjalizowanych nosicieli broni jądrowej nowego typu. Miały być to taktyczne rakiety balistyczne R-170 [1] (kod USA/NATO: SS-1B „Scud-Aˮ) oraz samoloty myśliwsko-bombowe Suchoj Su-7 („Fitter-A”) [2]. Samoloty te miały służyć do atakowania m.in. wszelkich wykrytych lądowych środków przenoszenia broni jądrowej w głębi terytorium przeciwnika, już po dokonaniu zasadniczego uderzenia rakietowego, a także wspierać radzieckie siły jądrowe na wyznaczonych kierunkach operacyjnych w obszarze jądrowego korytarza tworzonego w wojskach przeciwnika poprzez wykonywanie tzw. wyłomów jądrowych, mających zapewnić szybki i skuteczny dostęp wojskom pancernym Układu Warszawskiego do głównego pasa obrony NATO [3].

Broń nuklearna była jednym z podstawowych narzędzi, na podstawie których tworzono doktryny wojenne w epoce zimnej wojny. Polska jako kraj członkowski Układu Warszawskiego doktrynom tym podlegała. Odzwierciedlało się to między innymi w wyposażeniu polskich sił zbrojnych, które przyjęły do uzbrojenia także samoloty i rakiety taktyczne przystosowane do broni nuklearnej. Niniejszy artykuł przedstawia typy samolotów będących na wyposażeniu polskiego lotnictwa, które były przystosowane do użycia bomb atomowych.

Jak szybki postęp w rozwoju technologii związanych ze sztuczną inteligencją (AI, Artificial Intelligence) oraz uczeniem maszynowym (ML, Machine Learning) może wpływać na zdolności i zastosowanie siły militarnej? Czy sztuczna inteligencja zrewolucjonizuje pole walki? Czy wpłynie na dynamikę konfliktu i sposób prowadzenia wojny? Na te pytania już dawno padła odpowiedź twierdząca.

Zarówno nieustanny wyścig o dominację, a co za tym idzie konieczność zdobywania informacji, jak i próby przeciwdziałania temu spowodowały, że współczesne pole walki jest niezwykle nasycone wszelkiego rodzaju sensorami, umożliwiającymi zbieranie informacji przez dwadzieścia cztery godziny na dobę we wszelkich warunkach pogodowych i terenowych.

W niniejszej części artykułu przedstawimy kolejnych kilka wydarzeń z historii firmy SpaceX.

Firmy New Space zdobywają kontrakty, rynek się rozrósł, dostęp do przestrzeni kosmicznej i użytkowanie jej przez wielu graczy staje się „nową normalnością”. SpaceX i jej konkurenci z New Space wystrzeliwują w kosmos potężne rakiety, zaczęli również otrzymywać kontrakty od NASA. Główne firmy New Space mają ambicję uczestniczenia w programie Artemis i wysyłania ludzi na Księżyc oraz wygrywają związane z tym przetargi. Pojazd kosmiczny Starship firmy SpaceX został wybrany w kwietniu 2021 roku na lądownik księżycowy.

Całokształt wszelkich dokonań, sposobów zachowania i formy wzajemnych relacji międzyludzkich zwykliśmy nazywać słowem „kultura”. Ma ono nieco szerszy zakres od pojęcia „cywilizacja”, choć obszary znaczeniowe silnie się pokrywają, co widać wyraźnie choćby w słowach, które są przeciwieństwami obu tych pojęć: „dzikość” lub „barbarzyństwo”.

Major Serhij Wołyna, dowódca oddziałów ukraińskich w oblężonym Mariupolu, napisał w zeszły czwartek na Twitterze apel do najbogatszego człowieka świata, szefa SpaceX, Elona Muska: „Mówią, że Pan przybył z innej planety, by uczyć ludzi wiary w niemożliwe. Nasze planety są obok siebie. Ja żyję tu, gdzie przetrwanie jest niemal niemożliwe. Proszę nam pomóc wydostać się z Azowstalu. Jeśli nie Pan, to kto?”

Od kilkunastu lat jestem działaczem Fundacji Otwartego Muzeum Techniki (FOMT) we Wrocławiu [1]. Organizacja ta zajmuje się szeroko pojętymi działaniami edukacyjnymi związanymi z historią techniki. Posiada kilka zabytkowych statków (w tym barkę Irena z 1936 r. i holownik parowy Nadbor z 1947 r.) oraz zabytków architektonicznych. Jedną z głównych form działalności FOMT jest wydawanie książek autorstwa jej prezesa prof. Stanisława Januszewskiego oraz innych autorów.

Władimir Bieszanow jest rosyjskim historykiem specjalizującym się w historii Armii Czerwonej od rewolucji 1917 r. po okres II wojny światowej. W rosyjskich kręgach narodowych jest powszechnie sekowany i nazywany „giermancem”, co ma sugerować, że jest on kimś w rodzaju „hitlerowskiego szpiega”.

Firma Space Exploration Technologies Corporation (znana szerzej jako SpaceX) z siedzibą w Hawthorne w Kalifornii została założona w 2002 r. przez Elona Muska w celu wdrażania innowacyjnych technologii w przemyśle kosmicznym służących znacznemu zmniejszeniu kosztów transportu kosmicznego. Musk od początku marzył także o kolonizacji Marsa, choć z tymi planami początkowo musiał zaczekać. Obecnie SpaceX produkuje rakiety nośne Falcon 9 i Falcon Heavy, kilka kosmicznych silników rakietowych, statek towarowy Cargo Dragon oraz satelity komunikacyjne Starlink. SpaceX jest jedną z kilku firm zarządzanych przez Elona Muska, wśród których znajduje się m.in. słynna firma produkująca samochody elektryczne Tesla oraz firma inżynieryjno-budowlana Boring Company.

Około 100 lat temu na wyposażenie sił zbrojnych kilku państw świata zaczęły wchodzić samoloty. Początkowo traktowano je z przymrużeniem oka i uważano za ciekawostkę, która ewentualnie może wspomagać wojska naziemne w zakresie obserwacji. Potencjalna wartość bojowa samolotu początkowo nie była doceniana, a tych, którzy przewidywali ważną rolę lotnictwa w przyszłych konfliktach zbrojnych, często wyśmiewano lub nawet szykanowano. Taki los spotkał m.in. włoskiego generała Giulio Douheta, który za usilne propagowanie rozwoju wojsk lotniczych został nawet wtrącony na rok do więzienia w czasie I wojny światowej [1].